పులిగోరు చెట్టు
| పులిగోరు చెట్టు | |
|---|---|
| |
| పులిగోరు చెట్టు (ప్టెరోలోబియం హెక్సాపెటాలమ్) ఆకులు, ముళ్ళు మరియు ప్రకాశవంతమైన ఎర్రటి రెక్కల కాయలు | |
| Scientific classification | |
| Kingdom: | Plantae
|
| Clade: | Angiosperms |
| Clade: | Eudicots |
| Clade: | Rosids |
| Order: | Fabales |
| Family: | Fabaceae |
| Genus: | 'Pterolobium' |
| Species: | ''P. hexapetalum'' |
| Binomial name | |
| 'Pterolobium hexapetalum' (Roth) Santapau & Wagh | |
పులిగోరు చెట్టు (శాస్త్రీయ నామం: Pterolobium hexapetalum; ఆంగ్లం: Indian Redwing; పూర్వపు నామం: Pterolobium indicum) అనేది చిక్కుడు/తంగేడు (ఫాబేసి - Fabaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఒక బలమైన, ముళ్ళతో కూడిన ఎగబ్రాకే పొద లేదా లత (Scandent shrub). తెలుగులో దీనిని ప్రాంతీయంగా ‘నల్లజిల్లేడు’, ‘కొరింత’, ‘పరికి’ లేదా ‘పులిగోరు’ అని పిలుస్తారు. దీని కొమ్మలపై పులి గోళ్ళు లేదా పిల్లి గోళ్ళ ఆకారంలో పదునైన వంకర ముళ్ళు ఉండటం వల్ల వీటికి 'పులిగోరు చెట్టు' అనే పేరు వచ్చింది. భారతదేశంలోని తూర్పు కనుమలు, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు తెలంగాణలలోని పొద అడవులలో (Scrub forests), పొడి ఆకురాల్చే అడవుల పర్వత పాదాల వద్ద ఇది విస్తారంగా పెరుగుతుంది.
వృక్ష లక్షణాలు
- ఆకృతి: ఇది పొడవైన, వంపు తిరిగిన కొమ్మలతో విచ్చలవిడిగా చెట్లపైకి, పొదలపైకి ఎగబ్రాకే బహువార్షిక ముళ్ళ పొద.
- పూలు: గుత్తులుగా పసుపు-తెలుపు లేదా లేత పసుపు రంగులో మంచి సువాసనగల చిన్న పువ్వులు పూస్తాయి.
- పండ్లు (Redwing): పూల వికసనం తర్వాత ప్రకాశవంతమైన ఎరుపు లేదా గులాబీ రంగు రెక్కలతో (Samara/Winged pods) కూడిన విలక్షణమైన పొడవాటి విత్తన కాయలు ఏర్పడతాయి. ఈ ఎర్రటి రెక్కల కాయల కారణంగానే దీనికి ఆంగ్లంలో ‘ఇండియన్ రెడ్వింగ్’ (Indian Redwing) అనే పేరు వచ్చింది.
ఆయుర్వేద మరియు సాంప్రదాయ ప్రయోజనాలు
గిరిజన వైద్యం మరియు శ్వాసకోశ సమస్యలు
రాయలసీమ (కడప, కర్నూలు, చిత్తూరు) మరియు నల్లమల అటవీ ప్రాంతాలలోని చెంచు, యానాది వంటి గిరిజన వైద్యులు దీనిని శ్వాసకోశ వ్యాధుల నివారణకు ఉపయోగిస్తారు[1].
- దగ్గు & కోరింత దగ్గు: పులిగోరు చెట్టు కాండం బెరడు, ఆకులు మరియు కాయల సారం/కషాయాన్ని దీర్ఘకాలిక దగ్గు, కోరింత దగ్గు (Whooping cough) మరియు ఉబ్బస నివారణకు సాంప్రదాయకంగా తాగిస్తారు.
- కడుపునొప్పి & జ్వరం: దీని ఆకుల రసాన్ని పసిపిల్లలలో కడుపునొప్పి మరియు సాధారణ జ్వరాల ఉపశమనం కోసం వాడుతారు.
జానపద నమ్మకాలు
రాయలసీమ మరియు గ్రామీణ ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రాంతాలలో పులిగోరు చెట్టు కొమ్మలతో కొన్ని సాంప్రదాయ నమ్మకాలు ముడిపడి ఉన్నాయి.
- అమావాస్య రోజున పులిగోరు చెట్టు కొమ్మను సేకరించి ఇంటి గుమ్మానికి లేదా ముందు భాగంలో కడితే దృష్టి దోషాలు నివారించబడతాయని, శత్రు బాధల నుండి విముక్తి లభిస్తుందని గ్రామీణుల విశ్వాసం.
హెచ్చరిక / గమనిక
> **వైద్యుల సలహా:** పులిగోరు చెట్టు భాగాలు తీవ్రమైన మూలికా రసాయనాలను కలిగి ఉంటాయి. గిరిజన నాటు వైద్యంలో వాడబడుతున్నప్పటికీ, అంతర్గతంగా సేవించే ముందు ఆయుర్వేద లేదా మూలికా వైద్య నిపుణుల సలహా తీసుకోవడం శ్రేయస్కరం.
మూలాలు
- ↑ Ethnobotanical survey of Eastern Ghats - Traditional medicinal uses of Pterolobium hexapetalum
ఇవి కూడా చూడండి
వర్గం:ఔషధ వృక్షాలు వర్గం:ఆయుర్వేద మూలికలు వర్గం:ఫాబేసి వర్గం:తూర్పు కనుమల వృక్షజాలం