కాంచనార
| కాంచనార | |
|---|---|
| |
| కాంచనార (బౌహినియా వేరిగేటా) పువ్వులు, ఆకులు | |
| Scientific classification | |
| Kingdom: | Plantae
|
| Clade: | Angiosperms |
| Clade: | Eudicots |
| Clade: | Rosids |
| Order: | Fabales |
| Family: | Fabaceae |
| Genus: | 'Bauhinia' |
| Species: | ''B. variegata'' |
| Binomial name | |
| 'Bauhinia variegata' L. | |
కాంచనార చెట్టు (శాస్త్రీయ నామం: Bauhinia variegata; ఆంగ్లం: Mountain Ebony లేదా Camel's foot) అనేది ఫాబేసి (Fabaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఒక ప్రసిద్ధ ఔషధ మరియు అలంకార వృక్షం. ఆయుర్వేదంలో దీనిని సాధారణంగా ‘కచ్నార్’ అని పిలుస్తారు. దీని ఆకులు మధ్యలోకి రెండు లోబ్స్గా (భాగాలుగా) చీలి ఉండి, చూడటానికి ఒంటె అడుగుజాడను (క్యామెల్స్ ఫుట్) పోలి ఉండటం దీని ప్రత్యేకత. ఈ వృక్షం యొక్క బెరడు, ఆకులు, మొగ్గలు మరియు పువ్వులు అద్భుతమైన ఔషధ గుణాలను కలిగి ఉన్నాయి.
వృక్ష లక్షణాలు
ఇది సాధారణంగా 20 అడుగుల ఎత్తు వరకు పెరిగి, మంచి నీడనిచ్చే మధ్యస్థ పరిమాణపు వృక్షం. వసంత కాలంలో (మార్చి-ఏప్రిల్ నెలల్లో) ఈ చెట్టు ఆకులు రాల్చి, గులాబీ, ఊదా లేదా తెలుపు రంగుల్లో ఆర్కిడ్ పువ్వులను పోలిన అందమైన పుష్పాలతో నిండిపోతుంది. అందువల్ల దీనిని తోటలలో అలంకరణ వృక్షంగా కూడా విస్తృతంగా పెంచుతారు.
ఔషధ గుణాలు - ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు
థైరాయిడ్ మరియు గ్లాండ్ సమస్యల నియంత్రణ
కాంచనార చెట్టు బెరడు శరీరంలో హార్మోన్లను సమతుల్యం చేయడానికి మరియు థైరాయిడ్ గ్రంథి వాపును (Goiter) తగ్గించడానికి ఆయుర్వేదంలో అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందింది. ఆయుర్వేద వైద్యంలో దీనిని ప్రముఖంగా ‘కాంచనార గుగ్గులు’ (Kanchanar Guggulu) అనే ఔషధ రూపంలో విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తారు[1].
జీర్ణక్రియ మెరుగుదల
దీని బెరడుతో కాచిన కషాయం జీర్ణక్రియను మెరుగుపరుస్తుంది. మలబద్ధకం, విరేచనాలు (Diarrhea) మరియు కడుపు నొప్పి వంటి సమస్యల నుంచి ఉపశమనం ఇస్తుంది. దీని మొగ్గలు విరేచనాలు మరియు మొలలు (Piles) నివారణకు అద్భుతంగా పనిచేస్తాయి.
చర్మ సమస్యల నివారణ
మొటిమలు, దద్దుర్లు, గజ్జి, దురద మరియు తామర వంటి చర్మ సమస్యలకు కాంచనార వేర్లు, బెరడు ఉపయోగపడతాయి. దీని బెరడును మెత్తగా నూరి పేస్ట్లా చేసి చర్మంపై బాహ్య లేపనంగా పూయడం వల్ల మంచి ఉపశమనం లభిస్తుంది.
రక్తంలో చక్కెర స్థాయిల నియంత్రణ
కాంచనార ఆకులు మరియు బెరడు రక్తంలో చక్కెర (బ్లడ్ షుగర్) స్థాయిలను సమర్థవంతంగా తగ్గించి, మదుమేహాన్ని (Diabetes) అదుపులో ఉంచడంలో సహాయపడతాయని పరిశోధనలు వెల్లడిస్తున్నాయి[2].
నోటి పూత నివారణ
దీని బెరడు కషాయంతో క్రమం తప్పకుండా నోటిని పుక్కిలించడం వల్ల నోటి పూతలు (Mouth ulcers) మరియు చిగుళ్ల వాపు, నొప్పి వంటి సమస్యలు తగ్గుతాయి.
గమనిక
కాంచనార (కచ్నార్) ముఖ్యంగా థైరాయిడ్ మరియు హార్మోన్ల సమస్యలకు శక్తివంతమైన ఔషధంగా పనిచేస్తుంది. అయితే, దీనిని అంతర్గతంగా ఔషధ రూపంలో సేవించే ముందు మోతాదు మరియు అనుపానాల కొరకు అర్హత కలిగిన ఆయుర్వేద వైద్యులను సంప్రదించడం తప్పనిసరి.