పెద్ద దూదిపాల తీగ
| పెద్ద దూదిపాల తీగ | |
|---|---|
| |
| పెద్ద దూదిపాల తీగ (వాట్టకాకా వోలుబిలిస్) ఆకులు మరియు పువ్వులు | |
| Scientific classification | |
| Kingdom: | Plantae
|
| Clade: | Angiosperms |
| Clade: | Eudicots |
| Clade: | Asterids |
| Order: | Gentianales |
| Family: | Apocynaceae |
| Genus: | 'Wattakaka' |
| Species: | ''W. volubilis'' |
| Binomial name | |
| 'Wattakaka volubilis' (L.f.) Stapf | |
| Synonyms | |
| Dregea volubilis | |
పెద్ద దూదిపాల తీగ (శాస్త్రీయ నామం: Wattakaka volubilis లేదా Dregea volubilis; ఆంగ్లం: Green Milkweed Climber లేదా Green Wax Flower) అనేది పాల తీగల కుటుంబానికి (ఎపోసైనేసి - Apocynaceae) చెందిన ఒక బహువార్షిక, పెద్ద కలపలాంటి (Woody) ఎగబ్రాకే తీగ జాతి మొక్క. తెలుగులో దీనిని ‘దూదిపాల తీగ’ అని కూడా పిలుస్తారు. ఇది భారతదేశమంతటా అటవీ ప్రాంతాలలో, పొదలలో మరియు హద్దుల వద్ద దట్టంగా పెరుగుతుంది. భారతీయ ఆయుర్వేదంలోనూ మరియు గిరిజన సాంప్రదాయ వైద్యంలోనూ దీని వేర్లు, ఆకులు మరియు కాండం వివిధ రకాల ఆరోగ్య సమస్యల నివారణకు విస్తృతంగా ఉపయోగించబడుతున్నాయి.
వృక్ష లక్షణాలు
- కాండం & పాలు: ఇది బలమైన, గట్టి కాండం కలిగిన పెద్ద తీగ. దీని కొమ్మలను లేదా ఆకులను తుంచినప్పుడు తెల్లటి పాలు (Latex) స్రవిస్తాయి.
- పువ్వులు: దీని పువ్వులు ఆకర్షణీయమైన ఆకుపచ్చ/పసుపు-ఆకుపచ్చ రంగులో గుత్తులుగా (Umbels) వికసిస్తాయి.
ఆయుర్వేద మరియు ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు
మధుమేహ నియంత్రణ (Anti-diabetic)
పెద్ద దూదిపాల తీగ ఆకులు లేదా వేర్ల పొడిని తగిన మోతాదులో తీసుకోవడం వల్ల రక్తంలో చక్కెర (గ్లూకోజ్) స్థాయిలు నియంత్రణలో ఉంటాయి. ఇది ఇన్సులిన్ సున్నితత్వాన్ని పెంచే సహజసిద్ధమైన యాంటీ-డయాబెటిక్ మూలికగా పనిచేస్తుంది[1].
వాపులు మరియు కీళ్ల నొప్పులు
దీని ఆకులలో ఉండే శోథ నిరోధక (Anti-inflammatory) గుణాల వల్ల ఆకులను కొద్దిగా వేడి చేసి కీళ్ల నొప్పులు, వాతపు వాపులు ఉన్న ప్రదేశంలో పట్టుగా (లేపనం) వేస్తే మంచి ఉపశమనం లభిస్తుంది.
చర్మ సమస్యలు మరియు కంటి దిమ్మలు
ఈ తీగ ఆకులను మెత్తగా నూరి చర్మంపై వచ్చే గడ్డలు, దిమ్మలు, కురుపులు మరియు కందులపై రాస్తే వాపులు తగ్గి అవి త్వరగా మానుతాయి.
శ్వాసకోశ సమస్యలు
దూదిపాల తీగ ఆకులు మరియు లేత కాండాల కషాయాన్ని దీర్ఘకాలిక దగ్గు, ఆస్తమా (ఉబ్బసం), జలుబు మరియు శ్వాసనాళాల ఇన్ఫెక్షన్లను తగ్గించడానికి సాంప్రదాయ వైద్యంలో ఉపయోగిస్తారు.
హెచ్చరిక / గమనిక
> **విష కాట్లు & నాటు వైద్యం:** సాంప్రదాయ జానపద మరియు గిరిజన వైద్యంలో పాము కాటు, తేలు కుట్టడం మరియు ఎలుక విషానికి విరుగుడుగా దూదిపాల తీగ భాగాలను వాడే ఆచారం ఉంది. అయితే పాము కాటు లేదా ప్రమాదకర విషజంతువులు కుట్టినప్పుడు ఇటువంటి నాటు వైద్యంపై ఆధారపడకుండా బాధితుడిని తక్షణమే సమీప ఆసుపత్రికి తరలించి విరుగుడు మందు (Anti-snake venom) అందించడం ప్రాణరక్షణకు అత్యంత ఆవశ్యకం[2].