నల్లేరు
| నల్లేరు | |
|---|---|
| |
| నల్లేరు (సిస్సస్ క్వాడ్రాంగులారిస్) నాలుగు పలకల కాండం మరియు ఆకులు | |
| Scientific classification | |
| Kingdom: | Plantae
|
| Clade: | Angiosperms |
| Clade: | Eudicots |
| Clade: | Rosids |
| Order: | Vitales |
| Family: | Vitaceae |
| Genus: | 'Cissus' |
| Species: | ''C. quadrangularis'' |
| Binomial name | |
| 'Cissus quadrangularis' L. | |
నల్లేరు (శాస్త్రీయ నామం: Cissus quadrangularis; ఆంగ్లం: Veldt Grape లేదా Bone Setter) అనేది ద్రాక్ష (విటేసి - Vitaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఒక బహువార్షిక రసభరిత (Succulent) తీగ జాతి మొక్క. భారతీయ ఆయుర్వేదంలో దీనిని ‘అస్థిసంహారక’ (ఎముకలను జోడించేది) అని పిలుస్తారు. భారతదేశమంతటా మైదాన ప్రాంతాలలో, పొదలలో, గుట్టలపై మరియు ఇంటి పెరట్లలో ఇది సహజంగా పెరుగుతుంది. నల్లేరు కాండం నాలుగు పలకలుగా (Quadrangular) ఉండి, కణుపుల వద్ద ఆకులు మరియు ఆకర్షితులు కలిగి ఉండటం దీని ప్రత్యేకత. పూర్వకాలం నుండి ఆయుర్వేదంలో ఎముకల ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి, జీర్ణ సమస్యలను తగ్గించడానికి నల్లేరును విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు.
వృక్ష లక్షణాలు
- కాండం: నాలుగు స్పష్టమైన అంచులు/పలకలు కలిగిన రసభరితమైన పచ్చటి కాండం. కణుపుల వద్ద కాండం సులభంగా విరుగుతుంది.
- పోషక విలువలు: నల్లేరులో క్యాల్షియం, మెగ్నీషియం, విటమిన్-సి మరియు విటమిన్-ఇ లు పుష్కలంగా ఉంటాయి.
ఆయుర్వేద మరియు ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు
ఎముకల పటుత్వం మరియు ఫ్రాక్చర్లు (అస్థిసంహారక)
ఆయుర్వేదంలో నల్లేరు ఎముకలు అతుక్కోవడానికి అత్యంత ప్రభావవంతమైన మూలికగా ప్రసిద్ధి చెందింది[1].
- ఎముకల కలయిక: ఏదైనా ప్రమాదంలో ఎముకలు విరిగినప్పుడు (Bone Fractures), నల్లేరును ఆహారంలో తీసుకోవడం వల్ల ఆస్టియోబ్లాస్ట్ (Osteoblast) కణాల ఉత్పత్తి పెరిగి ఎముకలు అతుక్కునే ప్రక్రియ వేగవంతమవుతుంది.
- ఆస్టియోపోరోసిస్: ఇది ఎముకల సాంద్రతను (Bone Density) పెంచి, వయసు పెరగడం వల్ల వచ్చే ఆస్టియోపోరోసిస్ (ఎముకలు గుల్లబారడం) సమస్య నుండి కాపాడుతుంది.
కీళ్ల నొప్పులు మరియు ఆర్థరైటిస్
నల్లేరులోని యాంటీ ఇన్ఫ్లమేటరీ గుణాలు మోకాళ్ల నొప్పులు, కీళ్ల వాపులు (Joint Pains) మరియు ఆర్థరైటిస్ సమస్యలను తగ్గిస్తాయి. ఇది కండరాలకు శక్తినిచ్చి కీళ్ల కదలికలను సులువు చేస్తుంది.
జీర్ణక్రియ, బరువు తగ్గుట మరియు పైల్స్ నివారణ
- జీర్ణశక్తి & బరువు తగ్గడం: నల్లేరు జీవక్రియలను (Metabolism) వేగవంతం చేసి, శరీరంలో పేరుకుపోయిన అదనపు కొవ్వును కరిగిస్తుంది. గ్యాస్, అజీర్తి, కడుపు ఉబ్బరం తగ్గించి ఆకలిని పెంచుతుంది.
- పైల్స్ (మొలలు): ఇందులో పీచు పదార్థం (Fiber) అధికంగా ఉండటం వల్ల ఇది సహజ మృదు విరోచనకారిగా పనిచేసి, ప్రేగుల కదలికలను సులభతరం చేస్తుంది. పైల్స్ వల్ల కలిగే నొప్పి మరియు రక్తస్రావాన్ని నివారిస్తుంది.
ఇతర ఉపయోగాలు
రక్తహీనతను (Anemia) నివారించడంలో, స్త్రీలలో బహిష్టు నొప్పులు/సమస్యలను క్రమబద్ధీకరించడంలో మరియు శ్లేష్మం, దగ్గును తగ్గించడంలో నల్లేరు ఉపయోగపడుతుంది.
ఆహారంలో వాడే విధానం మరియు జాగ్రత్తలు
తెలుగు ప్రాంతాలలో నల్లేరు కాడలతో పచ్చడి (Nalleru Pachadi) లేదా పొడి చేసుకొని ఆహారంగా తీసుకుంటారు.
- తయారీ విధానం: కాడలపై ఉన్న పీచు, కణుపులను తొలగించి, చిన్న ముక్కలుగా కోసి, నువ్వుల నూనె లేదా నెయ్యిలో బాగా వేయించి పచ్చడి చేస్తారు.
- జాగ్రత్త / హెచ్చరిక: నల్లేరు కాడలలో కాల్సియం ఆక్సలేట్ (Calcium oxalate) స్పటికాలు ఉంటాయి. అందువల్ల దీనిని కోసేటప్పుడు లేదా శుభ్రం చేసేటప్పుడు చర్మానికి తగిలితే తీవ్రమైన దురద పుడుతుంది. నల్లేరును తాకేముందు చేతులకు కొబ్బరి నూనె లేదా ఆవనూనె రాసుకోవడం శ్రేయస్కరం.
మూలాలు
- ↑ Journal of Ethnopharmacology - Bone healing properties of Cissus quadrangularis