గార చెట్టు

From IndicWiki Sandbox
గార చెట్టు
గార చెట్టు
గార చెట్టు (బెలనైట్స్ రాక్స్‌బర్ఘీ) ముళ్ళ కొమ్మలు మరియు కాయలు
Scientific classification
Kingdom: Plantae


Clade: Angiosperms
Clade: Eudicots
Clade: Rosids
Order: Zygophyllales
Family: Zygophyllaceae
Genus: 'Balanites'
Species: ''B. roxburghii''
Binomial name
'Balanites roxburghii'
Planch.
Synonyms
Balanites aegyptiaca var. roxburghii

గార చెట్టు (శాస్త్రీయ నామం: Balanites roxburghii; ఆంగ్లం: Desert Date లేదా Indian Date; సంస్కృతం: ఇంగుది) అనేది జైగోఫిల్లేసి (Zygophyllaceae) లేదా బెలనైటేసి కుటుంబానికి చెందిన ఒక ముళ్ళ ఆకురాల్చే అటవీ వృక్షం. తెలుగులో దీనిని ‘గార చెట్టు’ అని, ఆయుర్వేదంలో ‘ఇంగుది’ అని పిలుస్తారు. భారతదేశంలోని పొడి ప్రాంతాలలో, గుట్టలపై, ఇసుక నేలల్లో మరియు ఎడారి ప్రాంతాలలో ఇది సహజంగా పెరుగుతుంది. భారతీయ ఆయుర్వేదంలోను, పశువైద్యంలోను (Veterinary medicine) దీని ఆకులు, బెరడు, వేర్లు మరియు పండ్లు అద్భుతమైన ఔషధ గుణాలను కలిగి ఉన్నట్లు గుర్తించబడ్డాయి.

వృక్ష లక్షణాలు

  • ఆకృతి: ఇది సుమారు 6 నుండి 10 మీటర్ల ఎత్తు వరకు పెరిగే చిన్న నుండి మధ్యస్థ పరిమాణపు ముళ్ళ వృక్షం.
  • కాండం & ముళ్ళు: కొమ్మలపై పదునైన పొడవైన ఆకుపచ్చ ముళ్ళు ఉంటాయి.
  • పండ్లు: దీని కాయలు అండాకారంలో ఉండి జామ లేదా తాటి కాయల చిన్న రూపంలా ఉంటాయి. పండిన తర్వాత పసుపు రంగులోకి మారి తియ్యని-వగరు గుజ్జును కలిగి ఉంటాయి.

ఆయుర్వేద మరియు ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు

జీర్ణక్రియ మరియు బరువు తగ్గుదల

ఆయుర్వేదంలో గార పండ్లు ఉదర సంబంధిత వ్యాధులకు అద్భుతంగా పనిచేస్తాయి[1].

  • మలబద్ధకం & ఆకలి: ఇది కడుపునొప్పి, కడుపు ఉబ్బరం మరియు మలబద్ధకాన్ని నివారిస్తుంది. ఆకలి లేనివారికి జీర్ణ రసాలను ప్రేరేపించి ఆకలిని పెంచుతుంది.
  • బరువు నియంత్రణ: అధిక బరువుతో బాధపడేవారు ఉదయం పరగడుపున గార పండు గుజ్జును స్వీకరించడం వల్ల శరీరంలోని కొవ్వు కరిగి బరువు తగ్గడానికి తోడ్పడుతుంది.

కామెర్లు, చర్మ సమస్యలు మరియు నొప్పులు

  • కామేర్లు (Jaundice) & కంటి చూపు: సంప్రదాయ నాటు వైద్యంలో కామెర్ల నివారణకు మరియు కంటి సమస్యల శమనానికి దీని పండ్లను ఔషధంగా వాడతారు.
  • చర్మ వ్యాధులు: ఆకులు మరియు వేర్ల పేస్ట్‌ను చర్మపు దద్దుర్లు, పుండ్లు మరియు గాయాలపై లేపనంగా పూస్తే క్రిములు నశించి త్వరగా మానుతాయి. కడుపులోని నులిపురుగులను (Intestinal worms) చంపడానికి కూడా ఇది ఉపయోగపడుతుంది.

గింజల నూనె (బెలనైట్స్ ఆయిల్)

గార గింజల నుండి తీసే నూనె (Balanites oil) యాంటీ ఇన్‌ఫ్లమేటరీ మరియు మోయిశ్చరైజింగ్ గుణాలను కలిగి ఉంటుంది. ఇది చర్మాన్ని మృదువుగా ఉంచడానికి, గాయాలను మాన్పడానికి మరియు చర్మ ఇన్ఫెక్షన్ల నివారణకు వాడుతారు.

పశువైద్యంలో ఉపయోగాలు

గ్రామీణ ప్రాంతాలలో పశువుల వ్యాధుల నివారణకు గార చెట్టును దివ్యౌషధంగా భావిస్తారు.

  • మేత తినక, నీరు తాగక నిస్సత్తువతో ఉన్న పశువులకు గార కాయల గుజ్జును లేదా ఆకుల కషాయాన్ని తినిపిస్తే అజీర్తి తగ్గి పశువులు త్వరగా కోలుకుంటాయి.

ఇతర ఉపయోగాలు

  • సహజ రంగు/ఇంక్: గార కాయలను ఒత్తిడికి గురిచేస్తే వచ్చే ద్రవాన్ని పూర్వకాలంలో సహజమైన ఇంక్ (రంగు) గా ఉపయోగించేవారు.
  • బయో-డీజిల్ పరిశోధనలు: గార గింజలలో నూనె శాతం అధికంగా ఉండటం వల్ల దీనిని ప్రత్యామ్నాయ ఇంధనంగా (Biofuel) వాడేందుకు పరిశోధనలు జరుగుతున్నాయి.

మూలాలు

  1. Ayurvedic Pharmacopoeia of India - Pharmacognostical profile of Ingudi (Balanites roxburghii)

ఇవి కూడా చూడండి

వర్గం:ఔషధ వృక్షాలు వర్గం:ఆయుర్వేద మూలికలు వర్గం:జైగోఫిల్లేసి వర్గం:పశువైద్యం